Nỗi sợ hạnh phúc và thói quen tự phá hỏng những điều tốt đẹp

Đêm Chủ nhật, bạn ngồi bên khung cửa sổ ngắm nhìn thành phố lên đèn sau một buổi tối hẹn hò vô cùng ngọt ngào và lãng mạn. Người yêu vừa đưa bạn về tận ngõ, ân cần khoác thêm cho bạn chiếc áo ấm, mỉm cười dặn dò bạn nhớ ngủ sớm và gửi cho bạn một tin nhắn chúc ngủ ngon tràn ngập sự yêu thương chân thành. Ở công ty, dự án quan trọng bạn phụ trách suốt ba tháng qua vừa được ban giám đốc nghiệm thu xuất sắc kèm quyết định khen thưởng vượt chỉ tiêu. Đáng lẽ ra lúc này bạn phải cảm thấy vô cùng hạnh phúc, tự hào và thanh thản đón nhận những quả ngọt xứng đáng sau bao ngày nỗ lực.

Thế nhưng, ngay giữa khoảnh khắc êm đềm và trọn vẹn nhất đó, một cơn thắt nghẹn lạnh toát bỗng dưng ập đến nơi lồng ngực bạn. Một nỗi bất an mơ hồ và dữ dội trào dâng, khiến hai bàn tay bạn run rẩy và đầu óc bạn căng như dây đàn. Một giọng nói tiêu cực ngấm ngầm cất lên trong tâm trí bạn: “Mọi thứ đang quá tốt đẹp, chắc chắn sắp có một biến cố kinh hoàng nào đó ập đến để cướp đi tất cả!”, “Một người tuyệt vời như vậy làm sao có thể yêu thương một đứa đầy khiếm khuyết như mình lâu dài được, sớm muộn gì người ta cũng sẽ chán và bỏ rơi mình thôi!”.

Và rồi, một phản xạ tự hủy quen thuộc bắt đầu bị kích hoạt. Thay vì tận hưởng niềm vui, bạn cầm điện thoại lên và nhắn cho người yêu một dòng tin nhắn lạnh lùng, vô cớ hờn dỗi và bới lông tìm vết một câu nói bâng quơ từ ba ngày trước để khơi mào một trận cãi vã nảy lửa. Bạn cố tình tắt máy đi ngủ, bỏ mặc đối phương hoang mang không hiểu mình đã làm sai điều gì. Bạn vừa khóc ướt gối vừa tự tay đẩy lùi người thương ra xa, kéo mối quan hệ đang tốt đẹp rơi vào trạng thái căng thẳng nghẹt thở, chỉ để thỏa mãn một dự cảm quái gở rằng: Hạnh phúc trên đời này không bao giờ dành cho bạn.

Cơn bất an kỳ lạ giữa những ngày tháng bình yên êm ấm nhất

Thói quen tự phá hỏng những điều tốt đẹp, hay nỗi sợ được hạnh phúc, là một trong những điều trớ trêu đau đớn nhất mà nhiều người trẻ đang âm thầm phải chịu đựng khi bước vào đời. Bạn luôn miệng nói rằng mình khao khát có một công việc tốt, mong muốn có một tình yêu chân thành và một cuộc sống bình yên. Nhưng trớ trêu thay, mỗi khi những điều may mắn đó thực sự gõ cửa và hiện diện trước mắt, bạn lại không chịu nổi cảm giác bình yên đó.

Sự bình yên đối với bạn không phải là một bến đỗ an lành, mà là một khoảng lặng đáng sợ báo trước một cơn bão lớn. Bạn giống như một người lính đã quen sống trong mưa bom bão đạn của chiến hào quá lâu, đến mức khi bước ra một cánh đồng hoa rực rỡ nắng ấm, bạn không dám thả lỏng cơ thể để tận hưởng mùi hương, mà lúc nào cũng căng mắt nhìn lên bầu trời chờ đợi tiếng máy bay ném bom tiếp theo. Bạn cảm thấy ngột ngạt trong sự êm ấm, bạn nghi ngờ sự tử tế của người khác, và bạn luôn tin rằng đằng sau mỗi nụ cười dịu dàng là một cái bẫy toan tính đang chực chờ nuốt chửng bạn.

Để giải tỏa cơn lo âu vô cớ đó, bạn vô thức tìm cách tự tạo ra bi kịch. Trong công việc, khi mọi thứ đang tiến triển thuận lợi và chuẩn bị đến ngày thăng chức, bạn bỗng nhiên trễ hạn một báo cáo cốt tử hoặc có những phát ngôn bốc đồng làm mất lòng đồng nghiệp. Trong tình yêu, bạn kiếm chuyện gây sự, bạn đòi chia tay chỉ vì những lý do vụn vặt, hoặc bạn đẩy đối phương vào những thử thách tình cảm khắc nghiệt đến mức họ kiệt sức phải rời đi. Khi mọi thứ tan vỡ đúng như dự đoán, bạn thở phào một cái thở phào cay đắng và tự nhủ: “Thấy chưa, mình đã bảo mà, chẳng có điều gì tốt đẹp trên đời này là bền lâu cả!”.

Nỗi sợ hạnh phúc và thói quen tự phá hoại để tìm về sự quen thuộc

Tại sao chúng ta lại có thói quen kỳ quặc là tự tay phá nát hạnh phúc của chính mình? Để thấu hiểu nguồn gốc sâu xa của thói quen tự hủy này, bạn cần can đảm soi chiếu vào những vết thương thời thơ ấu chưa được gọi tên.

Cảm giác bất an khi gặp chuyện may mắn thực ra không bắt đầu từ những dự án công việc hay mối tình hiện tại. Nó bắt nguồn từ đứa trẻ mười tuổi năm xưa lớn lên trong một mái nhà đầy sóng gió, từng quen với việc sau mỗi tiếng cười vui vẻ hiếm hoi trong bữa cơm sẽ là một trận cãi vã đập phá đồ đạc kinh hoàng của người lớn. Trải nghiệm lớn lên trong một môi trường gia đình bất an, nơi tình yêu thương luôn đi kèm với điều kiện khắt khe hoặc sự trừng phạt bất ngờ, đã dạy cho bạn một bài học sinh tồn méo mó: Bạn tin rằng hạnh phúc luôn là khởi đầu của một thảm họa, và nếu bạn dám tận hưởng niềm vui, cú ngã sau đó sẽ làm bạn đau đớn đến chết đi sống lại.

Chính vì nỗi sợ bị tổn thương bất ngờ đó, tâm trí bạn đã hình thành một phản xạ né tránh ngược đời: Bạn thà tự tay phá hỏng nó trước, để ít nhất bạn là người nắm quyền kiểm soát thời điểm và cách thức xảy ra sự đổ vỡ. Bạn sợ cảm giác bị động bị người khác bỏ rơi, nên bạn chọn cách đẩy họ ra xa trước khi họ kịp làm tổn thương bạn. Đau đớn và thất bại đối với bạn là một vùng đất vô cùng quen thuộc và an toàn, nơi bạn đã quen sinh sống suốt những năm tháng tuổi thơ. Trong khi đó, hạnh phúc và sự nâng niu lại là một vùng đất hoàn toàn xa lạ khiến bạn bối rối không biết phải cư xử ra sao. Bạn tự phá hủy mọi thứ chỉ để kéo cuộc đời mình quay trở lại trạng thái đau khổ quen thuộc mà bạn nghĩ mình xứng đáng thuộc về.

Chi phí tinh thần khi xua đuổi những người thực sự yêu thương mình

Hãy nhìn thẳng vào sự thật cay đắng về cái giá đắt đỏ mà bạn đang phải trả khi tiếp tục nuôi dưỡng thói quen tự phá hoại này. Mỗi lần bạn vô cớ gây sự hay đẩy lùi sự tử tế ra xa, bạn đang tự tay cứa thêm những vết thương sâu hoắm vào chính tâm hồn mình và làm tổn thương những người yêu thương bạn thật lòng.

Hậu quả đau đớn nhất là bạn sẽ dần dần xua đuổi tất cả những người tử tế ra khỏi cuộc đời bạn. Lòng kiên nhẫn và tình yêu thương của con người không phải là vô tận. Một người yêu bạn chân thành có thể bao dung cho sự hờn dỗi của bạn năm lần, mười lần, nhưng họ không thể ở bên một người lúc nào cũng nhìn họ bằng ánh mắt nghi ngờ và liên tục đạp đổ những nỗ lực xây đắp của họ. Đến một ngày khi đối phương kiệt sức và thực sự buông tay bước đi, bạn lại một mình ngồi gặm nhấm sự cô độc và cay đắng củng cố thêm niềm tin sai lệch rằng trên đời không ai yêu mình thật lòng, mà không hề nhận ra chính bạn là người đã tự tay châm ngòi đốt cháy mối quan hệ đó.

Nghiêm trọng hơn nữa, thói quen tự hủy sẽ biến cuộc đời bạn thành một chuỗi những công trình dang dở. Bạn có tài năng, bạn có cơ hội, nhưng bạn không bao giờ cho phép mình chạm tay vào đỉnh cao vì bạn luôn tự bắn vào chân mình ngay trước vạch đích. Bạn sống một cuộc đời lỡ dở, lúc nào cũng trong trạng thái tiếc nuối và dằn vặt, để mặc những năm tháng thanh xuân trôi qua trong nỗi sợ hãi vô hình của một bóng ma quá khứ không có thật.

“Bạn không cần phải chịu đựng thêm bất kỳ nỗi đau nào để chứng minh giá trị của mình, bạn sinh ra trên đời này là để được yêu thương, được nâng niu và được sống trọn vẹn trong sự bình an.”

Ba câu hỏi tự soi và khế ước đón nhận điều lành trước khi ngủ

Gnolirt muốn ôm lấy đứa trẻ mười tuổi đầy sợ hãi bên trong bạn và nói với bạn một lời dịu dàng: Giông bão tuổi thơ đã qua rồi, và bạn hoàn toàn an toàn trong hiện tại. Đã đến lúc bạn buông bỏ chiếc khiên gai nhọn xù xì để cho phép bản thân được đón nhận sự ấm áp của cuộc đời.

Đêm nay, khi thành phố đã chìm vào giấc ngủ tĩnh mịch và bạn ngồi lại một mình trong căn phòng ấm cúng, hãy đặt bàn tay lên trái tim mình, hít thở thật sâu và dành 15 phút chân thành ngồi lại tự hỏi lòng mình qua 3 câu hỏi trước khi ngủ:

• Một là, bạn đang thực sự muốn chấm dứt mối quan hệ này hay chỉ vì nỗi sợ bị tổn thương đang xui khiến bạn ra tay trước?
  Hãy dũng cảm nhìn thẳng vào cơn tức giận vừa qua, liệu người ấy có thực sự làm điều gì sai trái hay chỉ vì bạn đang hoảng loạn trước sự ngọt ngào quá mức? Bạn có dám thừa nhận rằng sâu thẳm trong lòng, bạn đang vô cùng khao khát được người ấy ôm vào lòng và vỗ về nỗi sợ hãi?

• Hai là, bạn có nhận ra rằng cuộc đời hiện tại của bạn đã khác xa với mái nhà đầy sóng gió năm xưa?
  Tỉnh táo phân định giữa quá khứ và hiện tại, bạn không còn là đứa trẻ bất lực năm xưa phải nơm nớp nhìn nét mặt người lớn để sinh tồn nữa. Bạn đã là một người trưởng thành độc lập, có năng lực tự bảo vệ mình và có quyền tự chọn những người tử tế để bước cùng. Tại sao bạn lại tiếp tục dùng nỗi đau của ngày hôm qua để trừng phạt niềm vui của ngày hôm nay?

• Ba là, bạn có dám tin rằng bạn hoàn toàn xứng đáng được hạnh phúc và được đối xử tử tế mà không cần phải trả giá bằng sự đau khổ?
  Gỡ bỏ cảm giác tội lỗi vô lý, bạn có nhận ra rằng bạn không cần phải hoàn hảo, không cần phải chịu đựng khổ đau thì mới có quyền được yêu thương? Bạn có đủ dũng khí để mỉm cười đón nhận một lời khen, một món quà hay một cái ôm ấm áp mà không cần phải tìm kiếm bất kỳ lý do nghi ngờ nào?

Khế ước trước khi ngủ: “Đêm nay, tôi xin phép được tha thứ cho đứa trẻ sợ hãi bên trong tôi. Tôi buông bỏ thói quen tự phá hoại và thôi không còn xua đuổi những điều tốt đẹp nữa. Tôi hít thở sâu, mở rộng trái tim và can đảm đón nhận tình yêu thương, sự tử tế và niềm hạnh phúc mà cuộc đời này đang trao tặng cho tôi”.

---

Mời bạn cùng đọc thêm bài viết Khi vừa đi làm đã phải gánh tiền nuôi em ăn học đại học và cách thiết lập ranh giới tài chính gia đình để học cách yêu thương người thân một cách lành mạnh và lâu dài.