Không tìm thấy kết quả
Thử tìm kiếm với các từ khóa: "AI", "Notion", "Nỗi sợ", "Tự học", "Kỷ luật"...
Thao tác trực tiếp trên bàn phím không cần rê chuột
Mới năm hai, năm ba lướt mạng xã hội thấy bạn bè rầm rộ khoe thẻ nhân viên công ty lớn còn mình vẫn loay hoay bài vở đại cương. Soi chiếu cơn sốt ruột chạy đua thực tập và cách định hình nền tảng vững chắc.
Mới bước sang học kỳ một của năm thứ hai đại học, bảng tin mạng xã hội của bạn bỗng tràn ngập những bức ảnh chụp thẻ nhân viên đeo cổ, những góc bàn làm việc văn phòng sang trọng với máy tính hiện đại và những dòng trạng thái đầy tự hào: “Ngày đầu tiên đi làm tại tập đoàn đa quốc gia!”, “Chính thức trở thành thực tập sinh quản trị!”. Dưới mỗi bài đăng là hàng trăm lượt chúc mừng, ngưỡng mộ từ thầy cô, bạn bè cùng khóa.
Bạn ngồi bên chiếc bàn học quen thuộc trong căn phòng trọ, trước mặt là những tập giáo trình môn toán cao cấp, kinh tế chính trị và các bài tập đại cương chưa giải quyết xong. Một cơn hoảng loạn vô hình bỗng dưng bóp nghẹt lồng ngực bạn. Bạn cảm thấy mình như một kẻ vô dụng đang đứng yên bên lề trong khi bạn bè đồng trang lứa đều đã lao vút về phía trước.
Một nỗi sốt ruột cồn cào thôi thúc bạn: “Tại sao người ta mới năm hai đã đi làm công ty lớn kiếm ra tiền, còn mình vẫn ngồi đây học mấy môn lý thuyết khô khan này? Liệu mình có đang bị tụt hậu? Liệu ra trường mình có xin được việc không nếu bây giờ không cuống cuồng rải hồ sơ đi thực tập?”. Nỗi lo sợ đó khiến bạn không còn tâm trí nào để đọc sách hay tập trung nghe giảng trên lớp nữa. Bạn bắt đầu cuống cuồng sửa hồ sơ xin việc, gửi đơn khắp các hội nhóm tuyển dụng dù bản thân chưa thực sự hiểu rõ mình có thế mạnh gì hay ngành nghề đó đòi hỏi những kỹ năng căn bản nào.
Cơn sốt đi thực tập sớm đang trở thành một làn sóng áp lực đè nặng lên tâm lý của sinh viên các trường đại học hiện nay. Người ta đua nhau tôn vinh những tấm gương thực tập từ năm nhất, năm hai, biến việc có được một vị trí làm việc tại văn phòng thành một thước đo mới cho sự tài năng và thức thời. Những buổi tọa đàm nghề nghiệp liên tục ra rả thông điệp rằng nếu bạn không tích lũy kinh nghiệm từ sớm, bạn sẽ cầm chắc thất bại khi cầm tấm bằng tốt nghiệp trên tay.
Chính làn sóng truyền thông và tâm lý đám đông này đã gieo rắc một nỗi sợ bị bỏ lại phía sau vô cùng gay gắt. Bạn nhìn thấy những tấm hình lung linh trên mạng xã hội nhưng bạn không nhìn thấy những gì thực sự diễn ra đằng sau tấm thẻ nhân viên đó. Bạn lầm tưởng rằng chỉ cần được bước chân vào một tòa nhà văn phòng, được khoác lên mình chiếc áo sơ mi chỉnh tề là bạn đã trở thành một người thành đạt và bỏ xa những người còn đang cắp sách đến trường.
Nỗi hoảng loạn này khiến nhiều bạn sinh viên rơi vào trạng thái mất phương hướng trầm trọng. Bạn vội vã cắt xén thời gian học tập trên giảng đường, sẵn sàng cúp học các môn đại cương và cơ sở ngành để chạy theo những ca làm việc thực tập. Bạn đánh đổi những giờ đọc sách trong thư viện, những bài tập nghiên cứu đòi hỏi tư duy sâu sắc để lấy một chức danh hào nhoáng trên mạng xã hội, mà không hề nhận ra rằng mình đang tự tay phá hủy chính nền móng quan trọng nhất của đời sinh viên.
Nhưng tại sao chúng ta lại dễ dàng phát hoảng trước thành công của người khác đến như vậy? Nguồn cơn của sự sốt ruột này thực sự đến từ đâu?
Nỗi bất an này thực ra không bắt đầu từ ngày bạn thấy bạn bè khoe thẻ nhân viên trên mạng xã hội. Nó bắt đầu từ đứa trẻ mười bốn tuổi năm xưa, luôn nơm nớp sợ hãi mỗi khi nghe người lớn trong nhà so sánh điểm số với con nhà người ta, khiến bạn hình thành một phản xạ có điều kiện rằng mình luôn phải chạy đua để không bị kẻ khác vượt mặt. Ký ức về những cuộc so kè thành tích thuở nhỏ khiến bạn dễ dàng rơi vào trạng thái lo âu mỗi khi thấy ai đó đi trước mình một bước, bất kể hướng đi đó có thực sự phù hợp với bạn hay không.
Chính vì nỗi sợ bị thua kém đó, bạn rơi vào chiếc bẫy của sự tích lũy kinh nghiệm rỗng tuếch. Bạn nghĩ rằng bất kỳ công việc nào có gắn mác thực tập cũng đều mang lại giá trị. Bạn không phân biệt được giữa kinh nghiệm thực chất giúp phát triển tư duy nghề nghiệp với những công việc lao động chân tay giản đơn bị đội lốt học việc. Bạn chấp nhận làm những việc lặt vặt như pha trà, rót nước, photo tài liệu hay chạy việc vặt không tên suốt 6 tháng trời chỉ để có một dòng ghi chú vào sơ yếu lý lịch sau này, để rồi khi kết thúc kỳ thực tập, kiến thức chuyên môn của bạn vẫn là một con số không tròn trĩnh.
“Một cái cây vội vã đâm chồi khi bộ rễ chưa đủ sâu sẽ dễ dàng gãy đổ trước cơn gió đầu tiên, sự nghiệp vững chắc đòi hỏi một nền móng tri thức dày dặn thay vì vài dòng chức danh sớm trên mạng xã hội.”
Hãy nhìn thẳng vào sự thật trần trụi về cái giá của việc đi làm quá sớm khi năng lực nền tảng chưa đủ độ chín.
Điều đáng sợ nhất của việc đốt cháy giai đoạn là sự hời hợt về mặt tri thức. Những môn học cơ sở ngành và đại cương trong hai năm đầu đại học như toán xác suất, kinh tế vi mô, logic học hay phương pháp nghiên cứu khoa học tuy có vẻ khô khan nhưng lại chính là bộ khung xương sống định hình năng lực tư duy phản biện và khả năng giải quyết các bài toán phức tạp sau này. Khi bạn bỏ bê nền tảng để chạy theo những công việc thực tập vụn vặt, bạn sẽ mãi mãi chỉ là một người thợ làm theo lệnh mà không bao giờ có thể phát triển bản thân thành một chuyên gia thực thụ.
Quan trọng hơn, sự ngây thơ và háo hức muốn có kinh nghiệm của sinh viên năm nhất, năm hai chính là miếng mồi ngon cho những doanh nghiệp thiếu lành mạnh. Rất nhiều nơi lợi dụng danh nghĩa tuyển thực tập sinh tiềm năng để bóc lột sức lao động của các bạn trẻ mà không trả một đồng thù lao nào, hoặc chỉ trả một mức phụ cấp bèo bọt vài trăm ngàn đồng mỗi tháng. Họ giao cho bạn những công việc lặp đi lặp lại như gọi điện thoại bán hàng, phát tờ rơi hay nhập dữ liệu thủ công suốt 8 tiếng mỗi ngày. Bạn kiệt sức, điểm số học tập trên lớp rơi xuống đáy, trong khi thứ bạn nhận lại chỉ là sự cay đắng và mất niềm tin vào môi trường làm việc chuyên nghiệp.
Đi làm sớm không giúp bạn rút ngắn con đường đến thành công nếu bạn bước vào đó với một cái đầu rỗng tuếch. Một người thợ xây hấp tấp dựng tường lợp mái khi phần móng nhà chưa kịp khô xi măng thì cả tòa nhà đó chắc chắn sẽ sụp đổ tan tành trước cơn bão đầu tiên của thị trường lao động.
Gnolirt không phản đối việc đi thực tập hay trải nghiệm thực tế. Trải nghiệm công việc là điều vô cùng cần thiết, nhưng nó chỉ thực sự phát huy giá trị khi bạn bước vào đó đúng thời điểm và với một tâm thế chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt tri thức.
Năm thứ nhất và năm thứ hai đại học là khoảng thời gian vàng son để bạn xây dựng phần chìm của tảng băng: Hãy tập trung học thật giỏi các môn nền tảng, rèn luyện khả năng đọc tài liệu chuyên ngành bằng tiếng Anh, làm chủ các công cụ xử lý dữ liệu và tham gia các hoạt động nghiên cứu khoa học. Khi bạn đã có trong tay một nền tảng tư duy sắc bén và những kỹ năng cứng vững vàng vào năm thứ ba hoặc năm thứ tư, bạn hoàn toàn có thể tự tin ứng tuyển vào những vị trí thực tập sinh thực thụ tại các doanh nghiệp uy tín, nơi bạn được làm việc sòng phẳng, được đào tạo bài bản và được tôn trọng như một nhân sự tiềm năng.
Đêm nay, khi khép lại trang mạng xã hội đầy những sự so đo ồn ào và ngồi lại trong không gian yên ắng của căn phòng trọ, hãy dành vài phút chân thành soi rọi lòng mình qua 3 câu hỏi trước khi ngủ:
Một là, bạn muốn đi thực tập vì thực sự muốn học hỏi nghề nghiệp hay chỉ vì sốt ruột sợ thua kém bạn bè cùng khóa?
Tự nhìn nhận lại động cơ bên trong của bạn, liệu sự hối hả của bạn xuất phát từ một kế hoạch nghề nghiệp rõ ràng hay chỉ là phản xạ hoảng loạn trước những bài đăng khoe mẽ trên mạng?
Hai là, việc cúp học và bỏ bê kiến thức nền tảng hiện tại có xứng đáng để đổi lấy một chức danh thực tập sinh vụn vặt?
Dám nhìn thẳng vào cái giá của việc đốt cháy giai đoạn, liệu bạn có muốn biến 4 năm đại học thành chuỗi ngày chạy việc vặt không tên cho người khác?
Ba là, bạn có đủ kiên định để bình tâm xây dựng nền móng tri thức vững chắc và bước đi theo đúng nhịp độ của riêng mình?
Bảo vệ nhịp độ phát triển tự nhiên của bản thân, bạn có tin rằng khi gốc rễ của bạn đã bám sâu vào lòng đất tri thức, những cành lá sự nghiệp sau này sẽ tự khắc vươn cao và đơm hoa kết trái vững vàng?
Mời bạn cùng đọc thêm bài viết Kỹ năng làm bài tập lớn và phân chia công việc sòng phẳng để không bị gánh team một mình để rèn luyện tư duy cộng tác và kỷ luật làm việc nhóm trên giảng đường.
Lưu trữ riêng tư 100% trên thiết bị của bạn · Không bao giờ gửi dữ liệu ra ngoài
Nằm ngửa không bắt đầu từ sự lười biếng, mà là phản ứng tự vệ khi bạn đã kiệt sức vì cố gắng trong vô vọng. Cách dừng lại đúng lúc để hồi sức mà không rơi vào cái bẫy tự dằn vặt.
Một câu 'em tưởng' vô hại có thể phá hỏng cả tuần làm việc của đồng đội. Cách nói chuyện rõ ràng, chốt việc dứt khoát và đồng bộ kỳ vọng để không ai phải đoán mò ý nhau.